2026-2027 eğitim öğretim yılı
7. sınıflar Fen Bilimleri dersi
I. dönem 1. yazılı sınavı
- 1
Aşağıdaki veri tablosunda bir uzay gözlem aracının ilk tasarım özellikleri ve test aşamasındaki gözlem sonuçları verilmiştir. Önce görünür tek değişim alanı ile işlevsel ölçütü arasındaki ilk model ilişkisini oluşturunuz; ardından ilk test gözlemi ve geri bildirime göre aynı modeli tek bir somut bileşen veya bağlantı değişikliğiyle geliştiriniz ve bu tek değişikliği görünür ilk test kanıtıyla gerekçelendiriniz.
Uzay Gözlem Aracı Test ve Geliştirme Verileri
Değiştirilebilir tek parametre İlk değer, ölçüt ve ilk test kanıtı Sabit tutulan diğer bileşenler ve bağlantılar Değiştirilebilir tek parametre: Optik ayna çapı İlk değer: 1,5 metre; İşlevsel ölçüt: Uzaktaki sönük yıldızlardan net görüntü alma; İlk test kanıtı: Görüntüde ışık toplama alanı yetersiz kaldığından sönük yıldız sinyalleri sınır değerin altında kalmıştır. Sabit tutulan diğer bileşenler ve bağlantılar: Odak uzaklığı, veri aktarım frekansı, güç kaynağı ve spektrometre modülü değiştirilemez olup ilk ölçütlerini sağlamaktadır. a)Önce görünür tek değişim alanı ile işlevsel ölçütü arasındaki ilk model ilişkisini oluşturunuz; ardından ilk test gözlemi ve geri bildirime göre aynı modeli tek bir somut bileşen veya bağlantı değişikliğiyle geliştiriniz ve bu tek değişikliği görünür ilk test kanıtıyla gerekçelendiriniz.
- 2
Sindirim sistemi organ modelini ve model üzerindeki göstergeleri inceleyerek soruları cevaplayınız.
Sindirim Sistemi Organ Modeli ve Madde Değişim Göstergeleri
a)Modeli inceleyerek Mide ve İnce bağırsak organlarının yapısal niteliklerini tanımlayınız, model üzerindeki ölçüm verilerini kaydediniz ve bu verileri kanıt göstererek organların görevlerini gerekçeleriyle açıklayınız.
Organ Adı Yapısal Niteliğin Tanımı Model Gözlem Verisi Gözleme Dayalı Görevin Açıklaması ve Gerekçesi - 3
Aşağıdaki deney düzeneğini, uygulama basamaklarını ve ölçüm verilerini inceleyerek soruları bilimsel gerekçeleriyle yanıtlayınız.
Fiziksel İşin Bağlı Olduğu Değişkenleri İnceleme Deneyi
Sürtünmesiz yatay ray üzerinde duran özdeş vagonlara yatay doğrultuda sabit kuvvetler uygulanmış ve vagonların uygulanan kuvvet doğrultusunda yer değiştirmeleri sağlanmıştır.
Malzemeler: Özdeş vagon (3 adet), Dinamometre (1 adet), Metre (şerit metre) (1 adet), Sürtünmesiz yatay ray (1 adet)
Düzenek 1
- Uygulanan Kuvvet: 10 N
- Kuvvet Doğrultusunda Yer Değiştirme: 2 m
Düzenek 2
- Uygulanan Kuvvet: 20 N
- Kuvvet Doğrultusunda Yer Değiştirme: 2 m
Düzenek 3
- Uygulanan Kuvvet: 10 N
- Kuvvet Doğrultusunda Yer Değiştirme: 4 m
Gözlem Değer Not Düzenek 1 Ölçümü 10 N kuvvet ile kuvvet doğrultusunda 2 m yer değiştirme N ve m Kuvvet yatay doğrultuda ve hareket yönündedir. Düzenek 2 Ölçümü 20 N kuvvet ile kuvvet doğrultusunda 2 m yer değiştirme N ve m Kuvvet yatay doğrultuda ve hareket yönündedir. Düzenek 3 Ölçümü 10 N kuvvet ile kuvvet doğrultusunda 4 m yer değiştirme N ve m Kuvvet yatay doğrultuda ve hareket yönündedir. a)Verilen deney verilerini inceleyerek aşağıdaki adımları tamamlayınız: a) Fiziksel anlamda iş yapılabilmesi için sağlanması gereken iki temel şartı yazınız. b) Düzenek 1, Düzenek 2 ve Düzenek 3'te yapılan iş miktarlarını Joule (J) cinsinden hesaplayıp kaydediniz. c) Düzenek 1 ile Düzenek 2'yi ve Düzenek 1 ile Düzenek 3'ü karşılaştırarak fiziksel işin hangi değişkenlere nasıl bağlı olduğunu deney kanıtlarıyla gerekçelendiriniz.
- 4
Aşağıdaki veri tablosunu inceleyerek soruyu yanıtlayınız.
Özdeş Topların Hareket ve Konum Değerleri
Tablo: K ve L toplarının fiziksel durumları
Top Kütle (kg) Yerden Yükseklik (m) Sürat (m/s) K Topu 0,4 0 5 L Topu 0,4 3 0 a)Tablodaki verileri inceleyerek aşağıdaki soruları yanıtlayınız: 1. K ve L toplarının sahip olduğu mekanik enerji türlerini (kinetik enerji / çekim potansiyel enerjisi) tablodaki yükseklik ve sürat değerlerine dayanarak gerekçesiyle belirleyiniz. 2. Kinetik enerji ile çekim potansiyel enerjisinin benzer bir özelliğini ve farklı bir özelliğini yazarak bu iki enerji türünü karşılaştırınız.
- 5
Aşağıdaki tabloda verilen ölçüm verilerini inceleyerek soruları gerekçesiyle yanıtlayınız.
Düşüş Kulesi Modelinin Farklı Konumlardaki Enerji Değerleri
Hava direncinin ve sürtünmelerin ihmal edildiği ortamda serbest bırakılan test kabinine ait enerji değerleri
Konum (Yükseklik) Çekim Potansiyel Enerjisi (J) Kinetik Enerji (J) Zirve Noktası (40 m) 8000 0 30 m Seviyesi 6000 2000 20 m Seviyesi 4000 4000 10 m Seviyesi 2000 6000 Zemin Noktası (0 m) 0 8000 a)Tablodaki verileri kullanarak; 1. Kabinin düşüşü boyunca çekim potansiyel enerjisi ile kinetik enerjisi arasındaki değişim örüntüsünü açıklayınız. 2. Farklı konumlardaki toplam enerji değerlerinden hareketle enerjinin korunumuna yönelik tümevarımsal bir genelleme yapınız.
- 6
Aşağıdaki tabloyu inceleyerek uzay araştırmalarında kullanılan iki teknolojiyi verilen ölçüte göre karşılaştırınız.
Uzay Teknolojileri Karşılaştırma Tablosu
Tablo: Uzay İstasyonu ve Uzay Sondası Özellikleri
Teknoloji İnsan Barındırma Durumu Temel Görev Amacı Uzay İstasyonu İnsan barındırır Uzayda uzun süreli bilimsel araştırmalar yapmak Uzay Sondası İnsan barındırmaz Uzak gök cisimlerini yakından incelemek ve veri toplamak a)Verilen tabloya göre uzay istasyonu ile uzay sondasının insan barındırma durumu bakımından temel farkını yazınız.
- 7
Verilen kavram kartlarını ve bilimsel bilgileri kullanarak yönergeye uygun bir yaşam döngüsü modeli oluşturunuz.
Güneş Benzeri Yıldızların Yaşam Süreci
Yıldızlar uzaydaki gaz ve toz bulutlarının (bulutsu) kütle çekimiyle sıkışması sonucu doğar. Başlangıç kütlesi Güneş'in kütlesine yakın veya ondan daha küçük olan yıldızlar; yakıtlarını tükettikçe genişleyerek kırmızı dev evresine geçer, ardından dış katmanlarını uzaya salarak gezegenimsi bulutsu oluşturur ve merkezde kalan sıcak çekirdek beyaz cüceye dönüşür.
a)Metinde verilen bilimsel aşamaları temel alarak Güneş benzeri küçük kütleli bir yıldızın yaşam döngüsünü gösteren bir model tasarlayınız. Modelinizde tüm evre kutularını doğru sırayla yerleştirip aralarındaki dönüşüm yönlerini belirten okları çiziniz.